Encyclopedie Drenthe
Offerblok
Dient om de gaven van de kerkbezoeker voor de armen of de kerk te vergaren.
P. J. Veltman
(Fries, Frl. 1885 - Weiteveen 1974) Geestelijke.
Padjesdominee
zie: Beek, Hendrik C.
Pasen
Christelijk feest ter gedachtenis aan de opstanding van Christus. In Drenthe vroeger (en nu nog) met veel gebruiken gepaard gaand.
Pastoorsboek, Memoriaal van Ruinen
Het enige bewaard gebleven pastoorsboek of Memoriaal van vóór de Reformatie. Het is aanwezig in het archief van de abdij Dikninge.
Patrocinium
De heilige(n) aan wie de bescherming van de kerk bij haar wijding is toevertrouwd en tot wiens of wier ere de kerk haar naam ontvangt. Ook: patroonheilige. In de christelijke kerk sinds de 4e- 5e eeuw gebruikelijk.
Philippus Lindeman
(Stadskanaal 1834 -Emmen 1919) Stichter van drie Baptistenkerken.
Pieter Antonius Nierman
(Hilversum 1901 - Lage Vuursche 1976) Eerste bisschop van het herstelde bisdom Groningen, waaronder ook Drenthe ressorteert.
Pinksteren
Christelijk feest, zeven weken na Pasen.
Pinkstergemeenten
Maken deel uit van een geestelijke opwekkingsbeweging, die begin 20e eeuw onder Amerikaanse negers is begonnen.
Piscina
Reinigingsbekken voor rituele doeleinden in een middeleeuwse kerk. Meestal uitgespaard in een getoogde muurnis in de zuid- of zuidoostwand van het koor, dicht bij het altaar.
Predikantenopleiding Berghuizen
Instelling voor de opleiding van afgescheidenen (Afscheiding) tot predikant.
Preekstoel
Ook: kansel
Prefect
Landsheerlijk leenman, belast met de verdediging van een stad of burcht.
Presbyteriaal Hervormde Gemeenten
Afsplitsing van de Nederlandse Hervormde Kerk in Hoogeveen, Tiendeveen en Nieuw Balinge in 1951 en 1952.
Proost
Hoofd van een kapittel en als aartsdiaken vertegenwoordiger van de bisschop van Utrecht.
Reformatie
Ook: Hervorming
Remonstrantse Broederschap
Open geloofsgemeenschap, ontstaan in de 17e eeuw als reactie op de invoering van bindende belijdenisgeschriften door de Synode van Dordrecht.
Rooms-katholicisme
zie: Kerkgenootschappen
Rouwbord
Beschilderd houten bord, opgehangen in een kerk ter nagedachtenis van een overledene, veelal lid van een vooraanstaand geslacht.
Royen, Van
Familie, afkomstig uit Amsterdam, maar via Stephanus van Royen (1717-1806) in Zuidwest-Drenthe gekomen.
Sacramentsnis
Nis in het koor van een middeleeuwse kerk, vrijwel altijd in de noordwand.
Sacramentswonder Diever
Sacramentswonder te Deyferne of Deyferne (Diever), waarvan sprake is in de Dialogus Miraculorum van Caesarius van Heisterbach.
Seendrecht
Kerkelijk of synodaal recht, belangrijk in de tijd vóór de Reformatie (1598).
Soembazending
Zendingswerk vanuit de Gereformeerde Kerken in Drenthe, Groningen, Overijssel, Oost-Friesland en Grafschaft Bentheim op Soemba, een van de Kleine Soenda-eilanden ten oosten van Java in Indonesië.
Stille Omgang
Gezelschap dat de jaarlijks terugkerende stille tocht naar Amsterdam organiseerde, waarbij een hostiewonder van 1345 werd herdacht.
Synagogen
Godsdienstige bijeenkomsten van joden, tevens de benaming voor Israëlitische bedehuizen, ook: sjoel.
Synode
zie: Drentse Synode
Synode van Assen
Buitengewone synode van de Gereformeerde Kerken, in 1926 in de Zuiderkerk in Assen gehouden.
Tilekinck
Drentse predikantendynastie in de 17e eeuw.